Energie- & milieu-informatiesysteem voor het Vlaams Gewest

Thema: Energietechnologie

Studies

WarmteKrachtKoppeling (WKK)

Een WKK-eenheid produceert zowel kracht (elektriciteit) als warmte. Essentieel voor het begrip WKK is dat beide producten ook nuttig aangewend worden. Soms wordt dezelfde technologie enkel gebruikt om zelf elektriciteit (het duurdere product) op te wekken. De warmte wordt hierbij niet gebruikt (weggekoeld). Deze vorm van elektriciteitsproductie kan niet als WKK beschouwd worden. Toepassen van WKK realiseert een aanzienlijke energiebesparing. Meer gedetailleerde informatie vind je in ons  Informatiepakket warmtekrachtkoppeling .

Waar WKK (warmtekrachtkoppeling) op industriële schaal reeds vaak toegepast wordt, is dit voor micro-wkk (elektrisch vermogen < 50 kWe) veel minder evident. Voor de allerkleinste micro-wkk toepassingen voor verwarmingsystemen voor ééngezinswoningen lopen er reeds heel wat veldtesten in het buitenland: Nederland, Duitsland, Japan, Verenigd Koninkrijk, etc. Alle toonaangevende fabrikanten zijn momenteel bezig met onderzoek en ontwikkeling naar micro-WKK, die door sommigen de opvolger van de condensatieketel genoemd wordt, en het lijkt erop dat een commerciële doorbraak dichtbij is. Tijdens een overlegvergadering van het micro-wkk platform eind maart 2008, drukten verschillende partijen (overheid, industrie, ketelfabricanten, ...) hun interesse en vraag uit naar een oriënterende studie over de mogelijkheden van micro-wkk voor residentiële toepassingen in Vlaanderen en het potentieel met betrekking tot energiebesparing en CO2 reductie. Het rapport " Oriënterende studie micro warmtekrachtkoppeling in Vlaanderen " (PDF - 1402 KB) is het resultaat van deze studie en is dan ook een eerste stap in het verkennen van de mogelijkheden van micro-WKK in Vlaanderen: ze geeft een overzicht van de verschillende micro-wkk technologieën en hun status, een eerste inschatting van het marktpotentieel, een economische analyse en tot slot een zicht op de huidige barrières, voorwaarden en risico's voor marktintroductie.
Studie in opdracht en eigendom van VEA en uitgevoerd door VITO en KHLim.

 

Koude-warmteopslag

Koude-warmteopslag gebruikt gratis de beschikbare winterkoude en zomerwarmte van de omgevingslucht die in de watervoerende lagen (grondwater) wordt opgeslagen. Het werkt als een gesloten systeem dat grondwater gebruikt en niet verbruikt. Deze duurzame energie kan worden gebruikt voor koeling tijdens de zomer en voor voorverwarming van de ventilatielucht tijdens de winter. M.a.w. koude-warmteopslag is een technologie die op een economisch verantwoorde basis gebruik maakt van een alternatieve energiebron, namelijk de gratis beschikbare winterkoude en zomerwarmte. Meer gedetailleerde informatie vind je in ons  Informatiepakket koude-warmteopslag .

Zonne-energie

De zon is een onuitputtelijke en zuivere energiebron. Zelfs in België schijnt ze genoeg om er warm water mee te maken, zelfs bij bewolkt weer. Daarnaast kan je via fotovoltaïsche cellen licht rechtstreeks omzetten naar elektriciteit. Meer informatie over deze vormen van energieopwekking vind je o.a. in de brochures van ODE-Vlaanderen .

 

Windenergie

Wind is een van de weinige eigen energiebronnen in Vlaanderen. Welke afwegingen moeten gemaakt worden om tot een succesvolle inplanting van windturbines in Vlaanderen te komen ?
De brochure "Windenergie in Vlaanderen" draagt bij tot een beter inzicht in deze materie.

 

Biomassaverbranding

• NOVEM-studie (2001) " De haalbaarheid van energieopwekking uit bermgras " (PDF -)
• VITO-studie (2004) " Hernieuwbare warmte uit biomassa in Vlaanderen " (PDF - 1.819 KB)
• VITO-studie (2003) " Optimale energetische valorisatie van houtafval " (PDF - 1.649 KB)
• VITO-studie (2005) " Mogelijkheden en potentieel van pellets in Vlaanderen " (PDF - 7.369 KB)

Het gebruik van hernieuwbare energie als het vervangen van fossiele brandstoffen door biomassa draagt bij tot duurzame ontwikkeling. In onze brochuredatabank vind je hierover enkele interessante folders .

 

Warmtepompen

Een warmtepomp kan warmte op relatief lage temperatuur benutten voor toepassingen op hogere temperatuur. Ze kan warmte uit de omgeving (lucht, water of bodem) op voldoende hoge temperatuur brengen voor de toepassing van onder andere de verwarming van woningen en sanitair warm water. Meer informatie over deze technologie vind je o.a. in de brochure "Warmtepompen voor woningverwarming" van ODE-Vlaanderen .

Algemeen

De studie 'Is er plaats voor hernieuwbare energie in Vlaanderen? ' geeft een zicht op het potentieel van deze energiebronnen, en gaat na welke niet-technologische belemmeringen het uitbuiten van dat potentieel in de weg staan.
Studie in opdracht van het viWTA en uitgevoerd door ODE-Vlaanderen vzw, Vito en het adviesbureau 3E nv.

In de studie ' Prognoses voor hernieuwbare energie en warmtekrachtkoppeling tot 2020 ' maken VITO en 3E prognoses tot 2020 van hernieuwbare energie en energieopwekking met warmtekrachtkoppeling in Vlaanderen.  Het rapport analyseert de evolutie van elektriciteitsproductie, warmteproductie en brandstoffen voor transport uit hernieuwbare bronnen. Hoeveel hernieuwbare energie en energie uit warmtekrachtkoppeling kan Vlaanderen met de steun van de overheid de komende vijftien jaar (periode 2005-2020) produceren ?

Brochures

Raadpleeg onze brochuredatabank .
We trachten een zo ruim mogelijk aanbod te geven van alle milieu en energie gerelateerde brochures die momenteel in omloop zijn. Via een screenshot van de eerste pagina van de brochures zie je in één oogopslag welke brochures in de databank aanwezig zijn.

De energiedemonstratieprojecten van de Vlaamse Overheid

De Vlaamse overheid met in het bijzonder het Vlaams Energieagentschap (VEA) heeft sinds 1992 een steunprogramma voor demonstratieprojecten energietechnologieën. Het doel van dit programma is de bevordering van rationeel energiegebruik en het veilig stellen van de energievoorziening. Via deze weg kunnen nieuwe energietechnieken en procédés die voor een eerste maal in Vlaanderen toegepast worden, genieten van een financiële ondersteuning (maximaal 50% van de investeringskosten). De goedgekeurde projecten worden opgevolgd door de onderzoeksinstelling Vito. Via energiemetingen (meestal gedurende een volledig jaar) worden de technische prestaties van de installatie en de energiebesparing ten opzichte van de referentiesituatie bepaald. Verder wordt de primaire energiebesparing en de reductie van de CO₂-emissie berekend. In de economische evaluatie wordt de investeringskosten, de exploitatiekosten en de energiekostenbesparing weergegeven en wordt de terugverdientermijn van de investering berekend. Meer informatie vind je in het informatiepakket met aanvraagformulier voor steun demonstratieprojecten energietechnologieën . De resultaten van een aantal geëvalueerde projecten bevinden zich hieronder.

• Biomassa
• Elektrische voertuigen
• Elektromotoren
• Koeling
• KoudeWarmteOpslag (KWO)
• WarmteKrachtKoppeling (WKK)
• Warmtepomp
• Windenergie
• Zonne-energie  
• Andere energietechnologie
  

Andere literatuur

 

In de virtuele FELNET-bibliotheek kan je bijvoorbeeld zoeken via volgende trefwoorden :

• "verbranding" ( +500 resultaten ) 
• "fotovoltaïsche" ( +10 resultaten )
• "wkk" ( +10 resultaten )

(De integrale teksten kan je consulteren via de respectievelijke website of ter plaatse in de bibliotheek.)

Interessante websites

 

Vito of Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek is een onafhankelijk onderzoekscentrum en knooppunt van kennis waar de nieuwste technologieën en praktische toepassingen elkaar kruisen. Binnen het expertisecentrum "Energietechnologie" vind je informatie rond de onderwerpen "Thermische technieken", "Voertuigtechnieken", "Ondergrondse energiebronnen" en Elektrische technieken".

 

De Organisatie voor Duurzame Energie Vlaanderen of ODE-Vlaanderen vzw is opgericht als permanent regionaal netwerk voor het Vlaamse Gewest. De centrale doelstelling is de bevordering van de toepassing van duurzame energie en energiebesparing. ODE werkt met de steun van de Vlaamse regering als centrale informatiezender over duurzame energie voor het Vlaamse Gewest.

 

COGEN Vlaanderen is een onafhankelijke VZW met als doel het voeren van promotie voor WarmteKrachtKoppeling (WKK) als middel om de CO₂-uitstoot te verminderen, en zo bij te dragen tot het objectief van de Vlaamse Overheid, namelijk de toename aan geïnstalleerd vermogen met 1200 MW tussen 1995 en 2005.

 

Op de site Energieprojecten.com vind je praktijkvoorbeelden van innovatieve projecten. Deze projecten bewijzen dat door het toepassen van nieuwe technologie en slimme combinaties veel energie kan worden bespaard.

 

De Federale Overheidsdienst Economie, KMO, Middenstand en Energie  stoffeert haar website met een informatief energieluik.

 

De Industriële Databank voor Energie Efficiency (IDEE) bevat beschrijvingen van praktische

ideeën en toepassingen van innovatieve, energie- en kostenbesparende technieken. Naast energiebesparing hebben de projecten ook andere opbrengsten.

Andere websites

 

Raadpleeg onze uitgebreide linkendatabank .